Dış Ticaret Müsteşarlığı’ndan alınan 01.09.2006 tarih ve 5366 sayılı yazıda; “Yurtdışı Fuar Katılımlarının Desteklenmesine İlişkin 2004/6 sayılı Tebliğ’in Uygulama Usul ve Esasları çerçevesinde fuar destek müracaatlarında tereddüt yaşanan bazı durumlara açıklık getirildiği bildirilmiştir. Bu itibarla, bundan sonra Birliğimize yapılacak fuar destek müracaatlarının, aşağıda belirtilen hususlara uygun olarak yapılması gerekmektedir.
2004/6 Sayılı Tebliğ’in Uygulama Usul ve Esaslarının 16.maddesinde “Diğer pazarlamacı katılımcıların; i malatçı ile yaptığı, imalatçının ürünlerinin tanıtımından/promosyonundan sorumlu olduğunu belirtir fuar tarihinden önce noter aracılığıyla yapılmış ekte (EK-4) yer alan sözleşmenin aslını veya noter veya İhracatçı Birliğinin aslına uygunluğunu onayladığı suretini, ibraz eder.” hükmü yer almaktadır. Bu bağlamda, pazarlama sözleşmelerinin, bu maddede belirtilen şartlardan herhangi birini taşımaması durumunda, diğer bir ifade ile Ek-4 formatında hazırlanmamış ancak fuar öncesi tarihli noter onayı bulunan pazarlama sözleşmeleri veya Ek-4 formatında hazırlanmış ancak fuar öncesi tarihli noter onayı bulunmayan pazarlama sözleşmelerinin ibrazı durumunda fuar destek ödemeleri yapılamamaktadır.
Anılan Tebliğ kapsamında; Fason Üretim Sözleşmeleri yapmış ancak kapasite raporuna sahip olmayan bir firma “üretici” statüsünde değerlendirilmemekle birlikte, fuar tarihinden önce noter aracılığıyla yapılmış fason üretim sözleşmeleri ile kendi markasıyla üretim yaptıran firmaların katıldıkları fuarlarla ilgili fuar destek müracaatlarının değerlendirmeye alınması uygun görülmektedir. Ancak, bir firmanın katıldığı bir fuarda sergilediği ürünlere ilişkin fason üretim sözleşmelerinin noter onayı şartından muaf tutulması imkanı bulunmamaktadır. Diğer taraftan, Uygulama Usul ve Esaslarının 16.maddesinde açıkça belirtilen “Pazarlamacı firma yurtdışı fuarda sözleşme yaptığı en fazla iki firmanın ürünlerini sergileyebilir.” hükmü gereğince, gıda sektöründe faaliyet gösteren firmaların bu madde kapsamı dışında değerlendirilmesi uygun görülmemektedir.
Uygulama Usul ve Esaslarının 6.maddesinde yer alan “Katılımcı stand alınlığında kendi ticari ünvanı ve/veya tescilli markası/logosu ile beraber aralarında organik bağ bulunan yurtdışı temsilcisi konumundaki firmanın ticari ünvanına/markasına da yer verebilir. Katılımcı firmanın; stand alınlığında ve stand alanı içinde katılımcının kendisine veya aralarında organik bağ bulunan yurtdışı temsilcisi konumundaki firmaya ait olmayan ünvan, logo veya markanın yer almasının tespiti durumunda destek müracaatı değerlendirmeye alınmaz.” Hükmü gereğince; üretici niteliğini haiz ve adına düzenlenmiş kapasite raporu bulunduğu halde, stand alınlığında kendi ünvanının yanı sıra farklı ünvana da yer veren firmaların, sözkonusu ünvana sahip firma ile fuar öncesinde imzalanmış noter onaylı bir sözleşme ibraz etmesi durumunda dahi aralarında organik bağ tevsik edilemezse destek talepleri olumlu değerlendirilmemektedir.
Bilindiği üzere, yurt içinde imalat sanayi alanında faaliyette bulunan firmaların bağlı bulundukları meslek kuruluşlarından (Sanayi ve/veya Ticaret Odası ile Esnaf ve Sanatkarlar Odası) alınan fuar tarihinde geçerli olan kapasite raporunu destek müracaatında bulundukları İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliğine ibraz etmeleri gerekmektedir.
Diğer taraftan katılımcı firma sergilediği ürünlerin markası ve alınlıkta yer alan marka/logoya ilişkin marka tescil belgesini ibraz etmek durumundadır. Firma markasının tescili, başvuru aşamasında ise firma markasını ünvanı ile birlikte alınlıkta kullanabilmektedir.
Bu bağlamda, marka tescil ya da kapasite raporu müracaatlarının, fuar tarihinden sonra gerçekleşmesi durumunda ilgili firmaların destek müracaatları değerlendirmeye alınmamaktadır.
Fuar bitiş tarihini müteakip en geç üç ay içerisinde müracaat şartının sağlanmaması durumunda ilgili müracaat değerlendirmeye alınmamaktadır. 2004/6 Sayılı Tebliğ’in 13.maddesinde açıkça üç ay olarak belirtilen süre destek müracaatında bulunmak için yeterli bir süre olarak kabul edilmekte olup, süre aşımı anılan hüküm çerçevesinde hiçbir şekilde uygun görülmemektedir.
2004/6 Sayılı Tebliğ’in 15.maddesinde “Yurt dışı fuarlara iştirak eden katılımcılar ile uluslararası sektörel fuarlara bireysel iştirak eden katılımcıların; asgari 9 m2 olmak üzere, azami 50 m2’ye kadar kiraladıkları stand alanı üzerinden fuar giderleri 2004/6 Sayılı Tebliğ kapsamındaki desteklerden yararlandırılır. Komple tesis imalatı, makine, mermer, doğal taş ve seramik, halı ve ev tekstili, otomotiv ana sanayii ve mobilya sektöründe faaliyet gösteren firmalar stand alanının desteklenmesine ilişkin azami 50 m2’lik, mücevherat sektöründe faaliyet gösteren firmalar ise asgari 9 m2’lik sınırlamadan muaftır.” hükmü yer almaktadır. Bu bağlamda, adı geçen sektörler dışındaki sektörlerde (kitap, dergi basımı, yayıncılık sektörü gibi) iştigal eden firmalar belirtilen sınırlamalardan muaf tutulmamaktadır.
Üretici firma ile pazarlamacı firmanın bir fuara ayrı standlarda katılmaları durumunda, iki firma arasında fuar tarihinden önce noter aracılığıyla yapılmış ve 2004/6 Sayılı Tebliğ’e ait Uygulama Usul ve Esaslarının 16.maddesinde belirtilen nitelikteki bir pazarlama sözleşmesi mevcut ise aynı ürünlerin sergilenmesi için iki firmanın da destekten yararlanması uygun görülmemekte, yapılan sözleşme ile üretici firmanın ürünlerinin sergilenmesinden sorumlu olan pazarlamacı statüsündeki firmanın destek talebinin değerlendirmeye alınması, üretici firmanın destek talebinin ise değerlendirmeye alınmaması gerekmektedir. Ancak, iki firma arasında fuar tarihinden önce yapılmış bir pazarlama sözleşmesi mevcut değil ise sadece üretici firmanın destek müracaatının değerlendirmeye alınması uygun görülmektedir.
Uygulama Usul ve Esaslarının 16.maddesinde “Pazarlamacı firma yurtdışı fuarda sözleşme yaptığı en fazla iki firmanın ürünlerini sergileyebilir. Aynı şirketler grubu içerisinde yer alan imalatçı ile pazarlamacı firmanın aralarındaki organik bağı tevsik etmeleri yeterlidir.” Hükmü yer almaktadır. Bu bağlamda fuara katılan pazarlamacı firmanın aralarında organik bağ bulunduğu veya aynı şirketler grubu içerisinde yer aldığı tevsik edilen ve katıldığı fuarda ürünlerinin sergilediği üretici firmaya ait markayı kendi ticari ünvanı ve /veya tescilli markası/logosu ile birlikte stand alınlığında teşhir etmesi durumunda destek talepleri olumlu değerlendirilmektedir. Ancak, stand alınlığında yalnızca aynı şirketler grubu içerisinde yer alan üretici firmasına ait marka ile tanıtım yapılması, dolayısıyla katılımcı firmanın kendi ünvanının stand alınlığında yer almaması durumunda Uygulama Usul ve Esaslarının 6. maddesinde yer alan, ‘‘ Yurt dışı fuarlara iştirak eden katılımcının stand alınlığında ticari ünvanı ve /veya tescilli markası/logosu yer almalıdır. Katılımcı stand alınlığında kendi ticari ünvanı ve /veya tescilli markası/logosu ile beraber aralarında organik bağ bulunan yurtdışı temsilcisi konumundaki firmanın ticari ünvanına/markasına da yer verebilir.’’ Hükmü uyarınca fuar destek talepleri olumlu değerlendirilememektedir.
Uygulama Usul ve Esaslarının 15. maddesinde ‘‘nakliye firmasınca düzenlenen nakliye ve gümrük faturalarının ibraz edileceği’’ belirtilmektedir. Ancak ilgili maddede düzenlenmemiş olmakla birlikte, fuar mallarının kargo şirketi ile yurtdışına gönderilmesi durumunda, ilgili kargo şirketince düzenlenen faturalar, Uygulama Usul ve Esaslarının 10.maddesinde belirtilen nakliye faturalarına ilişkin şartları taşıması (GÇB veya ATA Karnesi düzenlenmiş olması) halinde değerlendirmeye alınabilecektir.
Yurt dışı fuarlara bireysel katılımlarda, katılımcının fuarın başlama tarihinden önce İhracatçı Birliğine ibraz etmesi gereken ön başvuru dilekçesinin ekinde yer alan yer tahsis belgesinin, mutlaka ilgili fuar idaresince onaylı olması gerekmektedir. Katılımcı firmanın, fuar idaresinin onayı olmadan, tek taraflı olarak imzaladığı sözleşme ve/veya başvuru formları kabul edilmeyecektir.
